CHỈ THỊ Về tăng cường các biện pháp phòng trừ rầy nâu và bệnh vàng lùn, lùn xoắn lá hại lúa năm 2011 trên địa bàn thành phố Hồ Chí Minh. Tính từ đầu năm 2011 đến nay, tình hình rầy nâu ở các tỉnh phía Nam diễn biến hết sức phức tạp. Theo báo cáo của Trung tâm Bảo vệ thực vật phía Nam từ 18 tháng 01 năm 2011 đến 15 tháng 02 năm 2011, tổng diện tích nhiễm rầy nâu là 98.709 ha (tăng 31.775 ha so với cùng kỳ năm trước) với mật số phổ biến 1.000 - 2.000 con/m 2 , nơi cao trên 3.000 - 7.000 con/m 2 . Các tỉnh có rầy nâu xuất hiện phổ biến như: Long An, Đồng Tháp, An Giang, Kiên Giang, Sóc Trăng, Bạc Liêu, Tiền Giang, đồng thời đã xuất hiện bệnh vàng lùn - lùn xoắn lá tại tỉnh Tây Ninh. Trong thời gian vừa qua ngành nông nghiệp thành phố đã phối hợp với chính quyền địa phương, ban, ngành các cấp thực hiện tốt kế hoạch gieo cấy lúa đồng loạt và tích cực triển khai các biện pháp phòng trừ rầy nâu có hiệu quả. Ước tính diện tích lúa gieo trồng trên địa bàn thành phố trong năm 2011 khoảng 19.000 ha, riêng vụ Đông Xuân 2010 - 2011 là 5.600 ha, hiện đã gieo cấy được 5.405,3 ha, chủ yếu đang trong giai đoạn đẻ nhánh, làm đòng. Hiện nay tuy chưa xuất hiện bệnh vàng lùn, lùn xoắn lá nhưng nguy cơ rầy nâu và bệnh vàng lùn, lùn xoắn lá có khả năng bột phát khá cao. Nhằm tổ chức triển khai công tác phòng, chống rầy nâu và bệnh vàng lùn - lùn xoắn lá ngay từ đầu năm, không để dịch hại lúa bột phát gây thiệt hại ảnh hưởng đến năng suất, sản lượng lúa, đảm bảo ổn định đời sống cho bà con nông dân; Ủy ban nhân dân thành phố chỉ thị Thủ trưởng các Sở, ngành thành phố, Chủ tịch Ủy ban nhân dân các quận, huyện có sản xuất lúa và Thủ trưởng các đơn vị liên quan trên địa bàn thành phố triển khai thực hiện nghiêm túc các công việc sau đây: 1. Ban Chỉ đạo phòng, chống rầy nâu, bệnh vàng lùn và bệnh lùn xoắn lá cấp thành phố: Theo dõi, kiểm tra, nắm chắc diễn biến tình hình dịch hại, tham mưu kịp thời cho Ủy ban nhân dân thành phố chỉ đạo việc phòng trừ rầy nâu và bệnh hại lúa an toàn, hiệu quả. 2. Ủy ban nhân dân huyện: Củ Chi, Hóc Môn, Bình Chánh, Nhà Bè, Cần Giờ và các quận: 2, 9, Bình Tân: 2.1. Chỉ đạo áp dụng triệt để các biện pháp phòng trừ không để bệnh vàng lùn, lùn xoắn lá lây lan trên lúa trong năm 2011 đối với những nơi chưa thể chuyển đổi sang cây trồng khác như: - Hướng dẫn nông dân các biện pháp chăm sóc lúa đúng kỹ thuật, sử dụng giống có xác nhận, sử dụng phân bón, thuốc bảo vệ thực vật hợp lý, có hiệu quả. - Đảm bảo gieo sạ tập trung, kiên quyết ngăn chặn tình trạng xuống giống rải rác, không theo thời vụ. - Chủ trì phối hợp với ngành nông nghiệp (Bảo vệ thực vật, Khuyến nông), chỉ đạo các phường, xã và các đơn vị liên quan vận động nông dân thường xuyên kiểm tra đồng ruộng để kịp thời phát hiện và xử lý rầy khi có mật số cao, đặc biệt là đối với lúa trên 40 ngày tuổi. - Chỉ đạo Đài truyền thanh quận, huyện, phường, xã, thị trấn tăng cường thông tin thường xuyên cho nông dân các biện pháp phát hiện, các biện pháp phòng trị rầy nâu, bệnh vàng lùn, lùn xoắn lá và các sâu bệnh khác. 2.2. Chỉ đạo Ủy ban nhân dân các xã, phường có sản xuất lúa phối hợp với các đoàn thể, ngành nông nghiệp tập trung tuyên truyền, vận động nông dân chuyển đổi diện tích lúa có năng suất thấp sang cây trồng có giá trị kinh tế cao. 3. Sở Nông nghiệp và Phát triển nông thôn: 3.1. Sở Nông nghiệp và Phát triển nông thôn thường xuyên cập nhật, theo dõi diễn biến rầy nâu - bệnh hại lúa tại thành phố, trong vùng đồng bằng sông Cửu Long và Đông Nam Bộ, kịp thời chủ động ứng phó với dịch rầy nâu và bệnh hại lúa trong năm 2011. 3.2. Chỉ đạo Chi cục Bảo vệ thực vật khẩn trương tổ chức thực hiện các biện pháp nghiệp vụ, chuyên môn trong công tác phòng, chống dịch rầy nâu, bệnh hại lúa như: - Tăng cường kiểm tra đồng ruộng nắm chắc tình hình rầy nâu và bệnh hại lúa trên địa bàn thành phố và trong vùng đồng bằng sông Cửu Long và miền Đông Nam Bộ để dự tính, dự báo chính xác khả năng phát sinh gây hại của rầy nâu và bệnh hại lúa. - Tăng cường công tác tuyên truyền, hướng dẫn nông dân các biện pháp phòng trị rầy nâu và bệnh hại lúa, lưu ý tập trung gieo sạ tránh rầy, sử dụng thuốc theo nguyên tắc “4 đúng”: đúng loại thuốc, đúng liều lượng, đúng cách, đúng thời điểm; áp dụng “ba giảm; ba tăng”: giảm lượng giống gieo sạ, giảm phân bón, giảm lượng thuốc bảo vệ thực vật; tăng năng suất, tăng chất lượng, tăng hiệu quả kinh tế; “một phải; năm giảm”: phải sử dụng giống lúa có xác nhận; giảm lượng nước vừa đủ, giảm thất thoát sau thu hoạch, giảm lượng giống gieo sạ, giảm sử dụng thuốc bảo vệ thực vật, giảm phân đạm. - Đẩy mạnh áp dụng các biện pháp sinh học trong quản lý dịch hại, nhân rộng mô hình sử dụng nấm Metarhizium anisopliea trong phòng trừ rầy nâu, mô hình sản xuất lúa VietGAP theo Quyết định số 2998/QĐ-BNN-TT ngày 09 tháng 11 năm 2010 của Bộ Nông nghiệp và Phát triển nông thôn về việc Ban hành quy trình thực hành sản xuất tốt (VietGAP) cho lúa. - Chuẩn bị vật tư, phương tiện phòng, chống dịch; phân công cán bộ tăng cường công tác ở cơ sở để giám sát chặt chẽ tình hình và diễn biến của các đối tượng dịch hại nguy hiểm trên đồng ruộng, đặc biệt là rầy nâu, bệnh vàng lùn, lùn xoắn lá và các loài sâu bệnh hại khác, hướng dẫn nông dân phát hiện và xử lý kịp thời, không để rầy nâu, bệnh hại lúa bột phát thành dịch. - Phối hợp với Chi cục Quản lý thị trường, Ủy ban nhân dân các quận - huyện, lực lượng Công an tăng cường lực lượng kiểm tra các cơ sở kinh doanh thuốc bảo vệ thực vật, xử lý nghiêm các trường hợp vi phạm. 3.2. Chỉ đạo Trung tâm Khuyến nông: - Tuyên truyền, tập huấn hướng dẫn nông dân các biện pháp kỹ thuật sử dụng giống, phân bón, kỹ thuật canh tác lúa có hiệu quả. - Phối hợp Ủy ban nhân dân các quận, huyện vận động nông dân tăng cường sử dụng giống lúa có xác nhận, giống lúa kháng rầy. - Lồng ghép tuyên truyền công tác phòng trừ rầy nâu, bệnh hại lúa trong các buổi hội thảo, tập huấn cho nông dân. 3.4. Chỉ đạo Chi cục Thủy lợi và phòng chống lụt bão theo dõi diễn biến độ mặn, tình hình thời tiết, tình hình khô hạn để thông báo, hướng dẫn cho nông dân và có kế hoạch điều tiết nước kịp thời; xây dựng kế hoạch cung cấp, điều tiết nước, phương án chống hạn; phối hợp với chính quyền địa phương thông báo kịp thời lịch cung cấp nước để nông dân biết và sử dụng nước hợp lý theo đúng nhu cầu đảm bảo hiệu quả sản xuất. 4. Sở Tài chính: - Phối hợp với Sở Nông nghiệp và Phát triển nông thôn đề xuất Ủy ban nhân dân thành phố phê duyệt kinh phí phòng, chống rầy nâu và bệnh hại lúa năm 2011. - Hướng dẫn các Sở, ngành, quận, huyện lập dự toán kinh phí phòng, chống rầy nâu và bệnh hại lúa; bố trí đủ kinh phí kịp thời, tổ chức thực hiện cấp phát, thanh quyết toán và kiểm tra việc thực hiện kinh phí, đảm bảo các yêu cầu công tác hoạt động phòng, chống rầy nâu và bệnh hại lúa theo kế hoạch đã được phê duyệt. 5. Sở Thông tin và Truyền thông: - Phối hợp Ủy ban nhân dân các quận, huyện, Sở Nông nghiệp và Phát triển nông thôn và các ban, ngành liên quan, huy động Phòng Văn hóa và Thông tin các quận, huyện tăng cường công tác tuyên truyền qua băng rôn, áp phích, tuyên truyền sâu rộng trong quần chúng nhân dân về các chính sách chuyển dịch cơ cấu nông nghiệp, vận động nông dân chuyển đổi diện tích lúa sang cây trồng có giá trị kinh tế cao. - Chủ động phối hợp với các cơ quan chức năng và Ủy ban nhân dân quận, huyện để thông tin kịp thời tình hình hạn hán, dịch bệnh và các biện pháp phòng trừ. 6. Sở Công Thương: Chỉ đạo Chi cục Quản lý thị trường phối hợp với Chi cục Bảo vệ thực vật, Ủy ban nhân dân các quận, huyện, lực lượng Công an, tăng cường lực lượng kiểm tra các cơ sở kinh doanh thuốc bảo vệ thực vật, phân bón và vật tư nông nghiệp khác. Xử phạt nghiêm các trường hợp tăng giá sản phẩm; thuốc, phân bón ngoài danh mục; hàng giả, kém chất lượng… 7. Hội Nông dân, Hội Liên hiệp Phụ nữ, Thành Đoàn thành phố: tăng cường công tác tuyên truyền, vận động nông dân quán triệt và thực hiện tốt công tác phòng, chống rầy nâu và bệnh hại lúa theo Chỉ thị của Ủy ban nhân dân thành phố. Để ngăn chặn, phòng, chống và xử lý kịp thời rầy nâu và bệnh hại lúa trong năm 2011 trên địa bàn thành phố Hồ Chí Minh, Ủy ban nhân dân thành phố yêu cầu Thủ trưởng các sở, ngành thành phố, Chủ tịch Ủy ban nhân dân các quận, huyện, phường, xã, thị trấn, các doanh nghiệp có liên quan khẩn trương triển khai thực hiện nghiêm túc Chỉ thị này./.