CHỈ THỊ CỦA BỘ TRƯỞNG BỘ Y TẾ Về công tác phòng chống và khắc phục hậu quả thiên tai, thảm họa năm 2005 Tình hình thời tiết năm nay diễn biến phức tạp: Hạn hán xẩy ra rất nghiêm trọng tại các tỉnh Miền Trung, Tây Nguyên và đồng bằng sông Cửu Long, Bão số 1 xẩy ra sớm vào tháng 3 tại vĩ độ thấp, lốc tố, mưa đá đã xẩy ra từ đầu năm tại nhiều địa phương trên cả ba miền; Hai vụ tai nạn giao thông được coi là thảm họa lớn gây nhiều thiệt hại về sinh mạng là đổ tầu E1 tại Thừa Thiên - Huế ( tháng 3 ) và đổ xe chở các cựu chiến binh tại Kon Tum ( tháng 4 ) khiến ngành y tế phải cố gắng rất nhiều trong công tác tìm kiếm và cấp cứu nạn nhân. Theo dự báo của Tổng cục Khí tượng thủy văn nước ta và thông tin dự báo của các nước trong khu vực thì năm 2005 Việt Nam có thể bị ảnh hưởng từ 7 đến 8 cơn bão trong đó có những cơn bão có sức gió lớn trên cấp 12, mưa lũ cũng sẽ nhiều hơn và nghiêm trọng hơn mức trung bình nhiều năm. Thực hiện Chỉ thị số 12/2005/CT-TTg ngày 8-4-2005 của Thủ tướng Chính phủ về công tác phòng, chống lụt bão và tìm kiếm cứu nạn năm 2005, Bộ trưởng Bộ Y tế chỉ thị cho Giám đốc Sở Y tế các tỉnh, thành phố trực thuộc Trung ương, Thủ trưởng các đơn vị trực thuộc Bộ khẩn trương thực hiện các công việc sau đây: 1.Nắm vững tìnhhình sức khoẻ, bệnh tật của nhân dân tại các vùng hạn hán hiện nay và những khu vực có thể xẩy ra thiên tai, thảm họa sắp tới để có kế hoạch chăm sóc sức khoẻ nhân dân, không để dịch bệnh xẩy ra. Phối hợp với chính quyền và các ngành tại địa phương, kiểm tra việc cung cấp nước sạch, vệ sinh an toàn thực phẩm tại các vùng hạn hán hiện nay và lũ lụt sắp tới có thể gây thiếu lương thực, thực phẩm, nước sinh hoạt cho nhân dân tại địa phương. 2.Tổ chức tổng kết, đánh giá công tác phòng chống lụt bão năm 2004, rút ra những ưu khuyết điểm, những bài học kinh nghiệm về công tác chuẩn bị phòng chống và khắc phục hậu quả thiên tai. Các tỉnh phía Bắc không được chủ quan vì nhiều năm qua không có bão lụt lớn mà lơ là cảnh giác, phải kiện toàn lại Ban chỉ huy phòng chống thảm họa và tìm kiếm cứu nạn của ngành y tế các tỉnh, thành phố trực thuộc Trung ương, các đơn vị trực thuộc Bộ dưới sự chỉ đạo trực tiếp của thủ trưởng đơn vị theo phương châm hiệu quả, thiết thực. 3.Xây dựng kế hoạch thật cụ thể đối phó với mọi tình huống thiên tai, thảm họa có thể xẩy ra tại địa phương, đơn vị; đảm bảo hoạt động và an toàn tuyệt đối cho các cơ sở y tế bằng các công việc cụ thể như: chằng chống đối phó với gió bão, di chuyển bệnh nhân, thuốc, trang thiết bị y tế đến nơi an toàn, không được để bệnh nhân, nhân viên y tế bị thiệt mạng do lũ, bão; không để hư hỏng thuốc, hóa chất, máy móc thiết bị y tế do mưa lũ gây ra. Phải tổ chức các đội cấp cứu lưu động với đầy đủ cán bộ chuyên môn, thuốc, thiết bị y tế và phương tiện đi lại trên bộ, trên sông nước, sẵn sàng ứng cứu kịp thời trong và

sau khi thiên tai xẩy ra. Các tỉnh nằm trong vùng phân lũ, chậm lũ ở các tỉnh phía Bắc phải lập kế hoạch cụ thể việc di chuyển đảm bảo an toàn cho các cơ sở y tế nằm trong vùng bị ngập lụt; bố trí các trạm cấp cứu bám sát các khu vực dân cư tạm sơ tán với đầy đủ thuốc cấp cứu, thuốc chữa các bệnh thông thường và cán bộ y tế. Thực hiện tốt phương châm " đâu có dân là có cán bộ y tế ". Các tỉnh ven biển có kế hoạch đối phó với bão, lũ lớn; các tỉnh miền núi đề phòng lũ quét nhằm đảm bảo an toàn cho các cơ sở y tế và cấp cứu kịp thời các nạn nhân. Các tỉnh Nam bộ chuẩn bị đối phó với lũ sông Cửu Long lên cao, đảm bảo cấp cứu người bị nạn và làm tốt công tác phòng chống dịch bệnh trong và sau lũ. 4.Phải thực hiện tốt phương châm " Bốn tại chỗ " vận dụng trong ngành y tế là: Chỉ huy tại chỗ là có cán bộ chỉ huy ngay tại nơi xẩy ra thiên tai, thảm họa; Lực lượng tại chỗ là có cán bộ y tế luôn sẵn sàng để cấp cứu nhân dân, làm tốt công tác thanh khiết môi trường, phòng chống dịch bệnh ngay tại địa phương; Phương tiện tại chỗ là có đủ thuốc, vật tư y tế phục vụ theo yêu cầu của chuyên môn và Hậu cần tại chỗ là dự trữ đủ xăng dầu cho xe, máy phát điện hoạt động khi không có điện, dự trữ lương thực, thực phẩm và các phương tiện phục vụ sinh hoạt khác cho bệnh nhân trong tình huống có bão, lũ xẩy ra. Các đơn vị trực thuộc Bộ phải sẵn sàng chi viện cho các nơi bị thiên tai theo lĩnh vực chuyên môn của đơn vị. Các bệnh viện, viện trung ương, các trường đại học y-dược chuẩn bị các Đội xung phong tình nguyện chi viện cho các nơi bị thiên tai với đầy đủ phương tiện vận chuyển, cán bộ chuyên môn, hoá chất chống dịch, thuốc chữa bệnh sẵn sàng lên đường được ngay khi có lệnh điều động của Bộ. Phải chuẩn bị đủ cả kinh phí, lương thực, thực phẩm sử dụng được ngay tại thực địa, không được gây khó khăn thêm cho các địa phương bị thiên tai. 5.Tập trung làm tốt công tác vệ sinh môi trường trong và sau thiên tai, thảm họa. Cung cấp đủ thuốc sát trùng nước và hướng dẫn nhân dân sử dụng đúng qui định. Các Đội cơ động vệ sinh phòng dịch phải đặt trong tình trạng sẵn sàng cao, giám sát và phát hiện sớm dịch bệnh để khoanh vùng dập tắt ngay; nếu quá khả năng phải báo cáo cấp trên xin chi viện kịp thời, không được để dịch lan rộng. Tăng cường công tác tuyên truyền vận động để mọi người dân biết và thực hiện vệ sinh ăn uống và môi trường. Chú ý làm tốt công tác kết hợp quân-dân y trong khắc phục hậu quả thiên tai, thảm họa. 6.Vụ Kế hoạch - Tài chính cấp ngay kinh phí trong tháng 5-2005 cho Văn Phòng là thường trực của Ban Chỉ huy Phòng chống thảm họa và tìm kiếm cứu nạn Bộ Y tế để triển khai các hoạt động chuẩn bị, dự trữ thuốc, hóa chất, vật tư phục vụ công tác khắc phục hậu quả thiên tai, thảm họa và phải hoàn thành xong trong tháng 6-2005, nếu có khó khăn phải báo cáo ngay Lãnh đạo Bộ để tìm phương án giải quyết, không để vì thiếu kinh phí mà làm không tốt công tác chuẩn bị sẵn sàng đối phó và khắc phục hậu quả thiên tai, thảm họa. Sở Y tế các tỉnh, thành phố trực thuộc Trung ương phải chuẩn bị trước các cơ số thuốc phòng chống bão lụt và cơ số thuốc, hoá chất chống dịch; dự trữ lương thực, thực phẩm cùng các phương tiện đảm bảo công tác cứu trợ khác cho các bệnh viện hoạt động được ít nhất một tuần bằng nguồn kinh phí địa phương và có kế hoạch đưa trước, hướng dẫn sử dụng cho các vùng trọng điểm thiên tai thường hay xẩy ra để có thể ứng cứu được kịp thời. 7.Tổng Công ty Dược và Tổng Công ty Thiết bị y tế chỉ đạo các công ty trực thuộc chuẩn bị sẵn: áo phao cứu nạn, cơ số thuốc, thiết bị y tế, thuốc và hoá chất chống dịch đáp ứng nhu cầu chi viện cho các địa phương khi có lệnh của Bộ. Các vụ, cục thuộc cơ quan Bộ Y tế, các đơn vị trực thuộc Bộ tuỳ theo chức năng, có nhiệm vụ chuẩn bị sẵn sàng kinh phí, thuốc, dụng cụ y tế, hoá chất phòng chống dịch và cán bộ chuyên môn để chi viện cho các nơi bị thiên tai, thảm họa theo lệnh điều động của Bộ. 8.Các công việc chuẩn bị sẵn sàng đối phó với thiên tai, thảm họa phải hoàn thành xong trước ngày 30-5 đối với các tỉnh phía Bắc, trước 30-6 đối với các tỉnh miền Trung và trước 30-7-2005 đối với các tỉnh Nam bộ. Ban Chỉ huy phòng chống thảm họa và tìm kiếm cứu nạn Bộ Y tế lập kế hoạch kiểm tra các địa phương, đơn vị theo thời hạn nói trên và báo cáo kết quả với Lãnh đạo Bộ. Khi có thiên tai, thảm họa xẩy ra, các địa phương, đơn vị phải báo cáo nhanh với Ban chỉ huy phòng chống thảm họa và tìm kiếm cứu nạn Bộ Y tế về diễn biến thiên tai, thảm họa và các thiệt hại về người, về cơ sở y tế, các việc đã làm để khắc phục hậu quả và kiến nghị Bộ chi viện (nếu có). Mọi thông tin báo cáo có thể bằng điện tín, điện thoại, fax về Thường trực Ban Chỉ huy Phòng chống thảm họa và tìm kiếm cứu nạn Bộ Y tế ( trong giờ làm việc: 04.8443039; ngoài giờ làm việc và ngày nghỉ: 04.8293665 hoặc 0913.009.725 - 0983.384.388 và Fax: 04.8464051 ). Nhận được Chỉ thị này, các địa phương, đơn vị cần nghiêm túc tổ chức triển khai thực hiện ngay trước mùa mưa bão. Ban Chỉ huy Phòng chống thảm họa và tìm kiếm cứu nạn Bộ Y tế có trách nhiệm đôn đốc và kiểm tra việc thực hiện Chỉ thị này để báo cáo Lãnh đạo Bộ Y tế./.