THÔNG TƯ Giải thích về quyền hạn, nhiệm vụ và tổ chức các ban thanh tra tài chính các cấp BỘ TRƯỞNG BỘ TÀI CHÍNH Kính gửi Đồng kính gửi - Các UBHC liên khu, khu, tỉnh, thành phố, - Chính phủ ác Bộ, các Ban chấp hành đoàn thể trung ương Thi hành nghị định Thủ tướng Phủ số 1077-TTg ngày 12 tháng 10 năm 1956 (1), thông tư này giải thích và quy định cụ thể những nhiệm vụ, quyền hạn, tổ chức lề lối làm việc của Ban thanh tra tài chính của Bộ Tài chính và các Ban Thanh tra tài chính tại các cấp khu, thành phố và tỉnh. Chế độ kiểm tra tài chính đặt ra nhằm mục đích : tăng cường kỷ luật tài chính, đốc thúc sự quản lý chi thu của Nhà nước đi vào nề nếp chính quy, nâng cao hơn nữa tính chất kế hoạch của sự thu chi tài chính. Nó có ý nghĩa rất quan trọng đối với công tác kinh tế tài chính của Nhà nước hiện nay. I. NHIỆM VỤ VÀ QUYỀN HẠN : Nguyên tắc là ở đâu có sử dụng tài chính Nhà nước là phải có kiểm tra tài chính. Phạm vi kiểm tra rất rộng rãi, như nghị định Thủ tướng phủ đã quy định : 1) Các cơ quan chính quyền, các doanh nghiệp quốc gia, xí nghiệp quốc doanh, công tư hợp doanh, các hợp tác xã và các đoàn thể được Chính phủ cấp vốn hay trợ cấp đều chịu sự kiểm tra tài chính; 2) Các mặt công tác về chấp hành dự toán, thu, chi, sử dụng kinh phí và mọi việc chấp hành chính sách, luật lệ, chế độ tài chính cũng đều chịu sự kiểm tra tài chính. Cụ thể : - Kiểm tra việc xây dựng và chấp hành dự toán, thực hiện kế hoạch thu chi, biên chế, tiêu chuẩn, xây dựng và chấp hành quyết toán ở các cơ quan chính quyền, các doanh nghiệp quốc gia, xí nghiệp quốc doanh, công tư hợp doanh, các hợp tác xã và các đoàn thể nhân dân được Chính phủ cấp kinh phí hay trợ cấp. - Kiểm tra việc chấp hành chính sách, luật lệ, chế độ tài chính. - Kiểm tra việc chấp hành nhiệm vụ tài chính của các ngành Kho bạc, Thuế vụ, Thuế Nông nghiệp, Muối, Rượu, Hải quan và các ngành khác. - Kiểm tra sự hoàn thành nhiệm vụ tài chính và nghĩa vụ nộp thuế, nộp lại, nộp tiền khấu hao của các doanh nghiệp quốc gia, xí nghiệp quốc doanh, công tư hợp doanh và hợp tác xã được Chính phủ cấp vốn. - Kiểm tra tình hình quản lý các tài sản quốc gia. - Kiểm tra công tác thẩm kê và kế toán của các cán bộ và nhân viên thẩm kê và kế toán các cấp. - Kiểm tra việc chấp hành các quy tắc, chế độ về ngân sách Nhà nước của các cơ quan và Ngân hàng. - Kiểm tra việc thực hiện tiết kiệm chi tiêu, chống tham ô, lãng phí . - Tố cáo những hành động phạm pháp về mặt chấp hành tài chính. Riêng đối với các cơ quan quân đội, có điều lệ kiểm tra tài chính quy định riêng không thuộc phạm vi nghị định thông tư này. PHẠM VI NHIỆM VỤ CỦA MỖI CẤP Ban Thanh tra tài chính của Bộ Tài chính trung ương chịu trách nhiệm kiểm tra tài chính toàn quốc (trung ương và địa phương và điều khiển công việc của các cấp thanh tra tài chính địa phương). Các Ban Thanh tra tài chính khu, tỉnh, thành phố phụ trách kiểm tra chủ yếu trong phạm vi các ngành thuộc cấp mình. Tuy nhiên, đối với công việc của tất cả các đơn vị thuộc trung ương quản lý đóng ở địa phương, cơ quan Thanh tra tài chính địa phương cũng cần để ý theo dõi để khi có hiện tượng sai phạm nghiêm trọng thì kịp thời báo cáo lên trung ương quyết định phái cán bộ về kiểm tra hoặc ủy nhiệm cho Ban Thanh tra địa phương kiểm tra. II. THI HÀNH QUYỀN KIỂM TRA TÀI CHÍNH Khi cơ quan Thanh tra tài chính các cấp tiến hành công tác kiểm tra theo nhiệm vụ và quyền hạn của mình, sẽ tùy hòan cảnh và trường hợp cụ thể mà áp dụng những loại phương sách cần thiết. Theo quy định thì những phương sách đó như sau : Khi cơ quan Thanh tra Tài chính các cấp tiến hành công tác kiểm tra theo nhiệm vụ và quyền hạn của mình, sẽ tùy hoàn cảnh và trường hợp cụ thể mà áp dụng những loại phương sách cần thiết. Theo quy định thì những loại phương sách đó như sau : 1) Điều tra xem

Điều 4 nghị định Thủ tướng phủ đã quy định thành lập bộ máy Thanh tra tài chính ở các cấp trung ương, liên khu, khu, thành phố, tỉnh. Nhưng đây là một tổ chức mới đặt ra, mặt khác nhiệm vụ tài chính của các địa phương phát triển không đều nhau, cán bộ có khả năng có hạn, cho nên sẽ thành lập dần dần.
1)Tổ chức:
Đối với các liên khu, khu và thành phố và các khu tự trị thì cần bố trí, sắp xếp cán bộ để thành lập ngay bộ máy Thanh tra tài chính, càng sớm càng hay.
Đối với các tỉnh, Ủy ban Hành chính khu sẽ căn cứ vào nhu cầu công tác và khả năng cán bộ của các tỉnh mà quyết định tổ chức tỉnh nào trước, tỉnh nào sau và đề nghị gấp lên Bộ.
Ở địa phương nào đã có tổ chức Thanh tra tài chính rồi thì cần kiện tòan gấp và hợp thức hóa tổ chức theo như quy định trong nghị định Thủ tướng phủ và thông tri này.
Ở các tỉnh chưa có điều kiện tổ chức cơ quan Thanh tra tài chính thì nhiệm vụ kiểm tra tài chính sẽ do Ủy ban Hành chính tỉnh đảm nhiệm hay ủy nhiệm cho Ty tài chính.
2) Biên chế : Biên chế các Ban Thanh tra tài chính các cấp quy định như sau
Các liên khu và khu tự trị từ 5 đến 7 cán bộ.
Cấp tỉnh, thành phố, khu Hồng Quảng từ 3 đến 5 cán bộ.
Các địa phương sẽ căn cứ vào tình hình thực tế mà bố trí số cán bộ cần thiết.
3) Tiêu chuẩn cán bộ : Công tác kiểm tra tài chính, liên quan đến mọi chính sách, mọi ngành và mọi cơ quan, cho nên cán bộ Thanh tra cần phải có lập trường vững và nắm vững chính sách, nguyên tắc và chế độ tài chính, cần có trình độ nhận xét, phân tích sâu sắc và toàn diện, biết phát hiện vấn đề và cương quyết đấu tranh chống các sai lầm. Vì vậy mà phải lựa chọn cán bộ có trình độ chính trị vững, nghiệp vụ tương đối khá, có nhiều kinh nghiệm. Phải đặc biệt chú ý hai điểm là phẩm chất trong sạch và kinh nghiệm tương đối khá.
Cụ thể cần nhằm những tiêu chuẩn dưới đây về mặt trình độ và khả năng .
Ở cấp trung ương, cán bộ trình độ chính trị từ bí thư huyện ủy đến khu ủy viên hay tương đương, trình độ nghiệp vụ từ phó phòng ở Bộ đến giám đốc Vụ, Sở.
Ở cấp liên khu và khu tự trị: cán bộ trình độ chính trị từ thường vụ huyện ủy đến bí thư tỉnh ủy hay tương đương , trình độ nghiệp vụ từ phó phòng khu đến giám đốc khu hoặc tương đương.
Ở cấp thành phố, đặc khu Hồng Quảng và tỉnh, cán bộ trình độ chính trị từ huyện ủy viên đến tỉnh ủy viên hay tương đương, trình độ nghiệp vụ từ phó phòng tỉnh đến trưởng Ty hay tương đương.
Nên cố gắng bảo đảm được tiêu chuẩn về cả hai mặt chính trị hoặc nghiệp vụ. Hoàn cảnh khó khăn thì một trong hai mặt hoặc chính trị hoặc nghiệp vụ cũng được nhưng trong trường hợp này mặt chuyên môn cần bảo đảm đúng tiêu chuẩn.
Bổ nhiệm: Cán bộ Thanh tra tài chính trung ương do Bộ Tài chính lựa chọn và bổ nhiệm; Trưởng ban và Phó trưởng ban Thanh tra tài chính trung ương do nghị định Thủ tướng Phủ bổ nhiệm. Cán bộ Thanh tra tài chính khu, tỉnh, thành phố do Ủy ban Hành chính khu, tỉnh, thành phố tự lựa chọn và bổ nhiệm; Trưởng ban và Phó Trưởng ban Thanh tra tài chính khu, tỉnh, thành phố do Ủy ban Hành chính địa phương đề nghị Bộ ra nghị định bổ nhiệm.
IV. LÃNH ĐẠO BỘ MÁY THANH TRA TÀI CHÍNH CÁC CẤP
Ban Thanh tra tài chính của Bộ Tài chính trung ương điều khiển công việc kiểm tra tài chính toàn quốc và chịu sự lãnh đạo của Bộ Tài chính. Ban Thanh tra tài chính ở mỗi cấp chịu sự lãnh đạo của Ban Thanh tra tài chính cấp trên của nó, đồng thời chịu sự lãnh đạo của cơ quan sở tại thành lập ra nó (khu hay Ty tài chính). Gặp trường hợp xảy ra ý kiến xung đột giữa cơ quan sở tại đó và Ban Thanh tra tài chính cấp trên thì nó phải chấp hành quyết định và chỉ thị của Ban Thanh tra tài chính cấp trên. Như vậy là áp dụng chế độ lãnh đạo hai chiều nhưng đảm bảo sự lãnh đạo thống nhất của Bộ máy Thanh tra tài chính trung ương.
Tất cả các Ban Thanh tra tài chính các cấp đều phải thực hiện chế độ báo cáo hàng tháng, hàng 3 tháng, gửi lên Thủ tướng của cơ quan kiểm tra tài chính cấp trên và Thủ trưởng của khu hay Ty Tài chính, để thẩm xét tình hình chấp hành nhiệm vụ kiểm tra tài chính.
Nếu thấy sự sai phạm chế độ, kỷ luật hành chính tại Ủy ban Hành chính hay cơ quan Tài chính sở tại, Ban Thanh tra tài chính phải nêu ra để Ủy ban Hành chính hay cơ quan Tài chính chấn chỉnh lại; nếu bất đồng ý kiến thì Ban Thanh tra tài chính phải báo cáo lên Ban Thanh tra tài chính cấp trên xét.
Ban Thanh tra Tài chính trung ương và Ban Thanh tra tài chính khu định kỳ triều tập hội nghị Thanh tra tài chính các cấp để kiểm tra tình hình công tác kiểm tra và trao đổi, phổ biến kinh nghiệm.
V. LỀ LỐI LÀM VIỆC :
a) Quan hệ với Ban Thanh tra chính quyền :
Công tác kiểm tra tài chính là một bộ phận trong toàn bộ công tác thanh tra chính quyền. Để thực hiện nguyên tắc chính quyền tập trung và thống nhất lãnh đạo tại mỗi địa phương, quan hệ giữa Ban Thanh tra tài chính và Ban Thanh tra chính quyền là :
Ban Thanh tra tài chính phải thống nhất đường lối phương hướng kiểm tra tài chính từng thời kỳ với đường lối phương hướng công tác của Ban Thanh tra chính quyền.
Trong quá trình công tác kiểm tra của Ban Thanh tra chính quyền, nếu có liên quan về mặt tài chính, nên có Ban Tài chính phối hợp công tác, trường hợp Ban Thanh tra chính quyền thấy sự phối hợp là cần thiết thì Ban Thanh tra tài chính có nhiệm vụ cử người tham gia.
Khi Ban Thanh tra tài chính chấp hành nhiệm vụ, cần phải liên lạc chặt chẽ với Ban Thanh tra chính quyền, nếu xảy ra trường hợp nghiêm trọng cần phải xử lý theo hình sự, thì nên cùng nhau phối hợp kiểm tra để cho được cẩn thận hơn.
Báo cáo công tác tuần kỳ hay từng việc của Ban Thanh tra tài chính gửi lên cấp trên, phải đồng thời gửi lên Ban Thanh tra chính quyền một bản.
b) Quan hệ với các cơ quan khác :
Các Ban Thanh tra tài chính các cấp cần phải đặt quan hệ chặt chẽ với các Ban Thanh tra các Bộ khác để tìm hiểu tình hình và phân phối công tác kiểm tra mỗi khi cần. Mặt khác, phải luôn luôn đặt quan hệ chặt chẽ với các ngành để tìm hiểu, nắm tình hình, chủ động trong kế hoạch kiểm tra.
c) Trong khi thi hành kiểm tra :
Các Ban Thanh tra tài chính một mặt dựa vào sự giúp đỡ của Đảng và chính quyền địa phương, một mặt đi sâu vào sổ sách tài liệu, một mặt dựa vào tổ chức quần chúng, phát động tư tưởng công nhân viên, cán bộ và nhân dân. Trong quá trình công tác phải giữ vững lập trường, nắm vững chính sách, nguyên tắc, cương quyết nhưng thận trọng, luôn luôn có thái độ khiêm tốn, khách quan, thật sự cầu thị, tránh chủ quan, thành kiến : cán bộ kiểm tra có trách nhiệm tìm ra sự thật, phải dựa theo luật lệ đã quy định mà giải quyết cho thật cẩn thận.
Đối với các yêu cầu của Ban Thanh tra đề ra để chấp hành nhiệm vụ quyền hạn trong khi kiểm tra, cơ quan được kiểm tra có nhiệm vụ phải thỏa mãn; nếu có ý kiến gì thì với lý do đầy đủ, vẫn có thể đề nghị lên cơ quan Thanh tra cấp trên xét lại.
d) Các Ban Thanh tra các cấp phải có chương trình kế hoạch kiểm tra hàng năm ,hàng 6 tháng, 3 tháng.